Nowe rozwiązania teleinformatyczne są potrzebne komunikacji publicznej. Dają one wiele możliwości, które przyczyniają się nie tylko do zwiększenia punktualności, ale także bezpieczeństwa przejazdu. Co więcej, z usług tych płynie jeszcze więcej korzyści dla pasażerów, jak chociażby darmowy hotspot w pojeździe. O udogodnieniach płynących z sieci teleinformatycznych rozmawiamy z Piotrem Głaską, przedstawicielem Huawei Polska, który był obecny podczas IV Kongresu Transportu Publicznego.

Martyn Janduła, Transport-publiczny.pl: Jak rozwiązania teleinformatyczne mogą pomóc komunikacji publicznej lub jak pomagają?

Piotr Głaska, senior project manager w Huawei Polska: Na chwilę obecną takie rozwiązania potrzebne są prawie w każdej dziedzinie życia, również w transporcie zbiorowym. Pierwsza sprawa to systemy zapewnienia bezpieczeństwa pasażerów, czyli monitoring wizyjny w pojazdach. Niewątpliwie, żeby zrobić to odpowiednio, wymagana jest komunikacja z takim pojazdem znajdującym się w ciągłym ruchu. Oczywiście, można nagrywać obraz lokalnie z kamery, natomiast wtedy nie ma bezpośredniego dostępu do takiego obrazu, więc centrum nadzorowania bezpieczeństwa nie jest w stanie na bieżąco sprawdzić, co się stało, kogo wysłać, żeby podjąć jakąś akcję i tak dalej.

Jakie są kolejne korzyści i potrzeby?

Druga potrzeba to systemy sterowania ruchem. Zwłaszcza są one potrzebne w pociągach, w metrze, gdzie te systemy wpływają po prostu na punktualność, czyli na zasadniczą potrzebę pasażerów. Systemy tego typu realizuje się albo w paśmie radiowym WLAN, albo się robi dedykowane systemy radiowe, tzw. Enterprise LTE. Na przykład w Chinach wszystkie systemy sterowania metrem robi się przy użyciu właśnie tej drugiej technologii.

Dlaczego właśnie tej?

Dwa lata temu mieli oni kilka przypadków, że przy systemach działających przy wi-fi ponieważ pasażerowie używali jakiś urządzeń, które zakłóciły działanie tych systemów. Na razie w Europie realizowane jest sterowanie ruchem w paśmie ogólnodostępnym. Natomiast przyszłość należy właśnie do systemów dedykowanych – eLTE.

Jakie korzyści, bardziej materialne, z zastosowania rozwiązań teleinformatycznych w komunikacji publicznej, wynikają dla pasażerów?

Jedną z kolejnych potrzeb pasażerów jest dostęp do Internetu. Żartuje się nawet, że jest on czasami ważniejszy, niż potrzeby fizjologiczne. Jednak faktycznie patrząc, hierarchia potrzeb pasażerów wygląda tak, że najważniejsza jest punktualność, czystość i bezpieczeństwo przejazdu. A Internet jest czymś, co chcieliby mieć. I te usługi teleinformatyczne właśnie to umożliwiają.

Dodatek do podróży?

Dokładnie tak – dodatek uprzyjemniający podróż. Ale i bardzo też istotny dodatek dla turystów z zagranicy, którzy mogą po prostu skorzystać z informacji o mieście, o tym, gdzie się przesiąść itd. Dodatkowo koszty danych w roamingu są bardzo wysokie, więc dostęp dla nich przez wi-fi do internetu w autobusie lub tramwaju jest naprawdę czymś przydatnym.

Należy jeszcze wspomnieć, że są różne systemy Internetu, z których korzystają przewoźnicy, by oferować go pasażerom.

Pasażerom dostęp do internetu oferuje się poprzez wi-fi, natomiast trzeba jakoś ten pojazd skomunikować z siecią i z centralą firmy transportowej. Tutaj są różne opcje. Najtańszą jest skorzystanie z operatora komórkowego, natomiast jest to opcja najsłabsza pod względem jakości. W zasadzie tej jakości w tym przypadku się nie da zagwarantować, poza dostępem do internetu. Jakąś niewielką ilością danych w przypadku komunikacji krytycznej w ten sposób się nie zrobi. Monitoringu wizyjnego przesłać się nie da.

To jakie rozwiązanie byłoby w takim razie lepsze?

Inną opcją jest wybudowanie własnej infrastruktury wi-fi wzdłuż np. torów tramwajowych czy też torów kolejowych kolei podmiejskiej, bowiem takie wi-fi może działać przy prędkościach pojazdów do 120 km/h. Także to rozwiązanie dedykowane byłoby pociągom podmiejskim, metru, tramwajom. Dostęp jest zagwarantowany na poziomie nawet 300-400 Mbit/s. Nie ma zatem problemu, żeby wydzielić trochę pasma pasażerom na internet, a także by na żywo przekazywać obraz z pojazdu do centrum zarządzania bezpieczeństwem i zarządzania ruchem. W tym momencie wszystko jest już w zasadzie możliwe.

Coraz częściej przewoźnicy chwalą się, że w ich pojazdach możliwy jest dostęp do bezpłatnego urządzenia. Nie jest to jednak tak, że internet sprawdza się właściwie włącznie na dłużysz trasach? Jadąc kilka przystanków autobusem, ciężko mówić o surfowaniu w internecie, zwłaszcza gdy proszą nas dodatkowo o akceptację regulaminu.

Tak, zabiera to wiele czasu. Poza tym i jakość tego internetu pozostawia wiele do życzenia. Koszty internetu mobilnego spadły już na tyle, że ludzie wolą korzystać z własnego, niż takiego ze współdzielonego w pojeździe przez innych pasażerów. Nie ma tutaj zatem żadnych zalet, jeżeli mamy wi-fi przez internet operatora mobilnego w pojeździe. Jeżeli wykorzystamy własną sieć eLTE, to wtedy pasmo jest znacznie większe, więc internet możemy w zasadzie dodać jako jedną z usług realizowaną przez ten system komunikacyjny i to niewielkim kosztem. Żeby nie było takich przypadków, jak jest teraz w Pendolino, gdzie wydano dużo pieniędzy, a nie pomyślano o wi-fi na początku i jest teraz bardzo duży problem, żeby to zrobić.

Jakie największe inwestycje teleinformatyczne prowadzi teraz firma Huawei w Polsce w przypadku komunikacji publicznej?

Jesteśmy bardzo aktywnie obecni w grupie PKP. Złożyliśmy kilka projektów związanych z komunikacją wewnętrzną w grupie – dla PKP SA dostarczyliśmy do oddziałów routery, dla PKP PLK zrobiliśmy bardzo interesujący projekt, gdzie połączyliśmy sieci dwóch różnych producentów w jedną. Realizujemy też ciekawe projekty, bazujące właśnie na Enterprise LTE, gdzie na przykład w Radomiu na razie ta sieć zapewnia dostęp do internetu dla osób zagrożonych wykluczeniem cyfrowym. Mówimy tutaj o niepełnosprawnych, osobach mieszkających na obszarach, gdzie nie ma dostępu do internetu. W kolejnym etapie można to jednak rozszerzyć o komunikację z jednostkami typu biblioteki, przedszkola itd. By wreszcie stworzyć też system transportu publicznego, który zapewni komunikację z autobusami, tramwajami, monitorowanie wizyjne, sterowanie ruchem, lokalizację pojazdu, a także internet dla pasażerów, z wydzielonego kawałka pasma.